Συνεντεύξεις

ΚΑΡΜΕΝ ΡΟΥΓΓΕΡΗ

"ΘΑ ΗΘΕΛΑ ΝΑ ΕΙΜΑΙ Η ΝΟΝΑ ΤΗΣ ΣΤΑΧΤΟΠΟΥΤΑΣ!"
204

Κόκκινη κλωστή δεμένη, στην ανέμη τυλιγμένη. Δώσε κλώτσο να γυρίσει, παραμύθι ν’ αρχινίσει… Μια φορά κι έναν καιρό στην Αθήνα γεννήθηκε ένα χαριτωμένο, γλυκό κοριτσάκι που αγαπούσε πολύ το θέατρο, τη ζωγραφική, το τραγούδι, τη μουσική και όλες τις μορφές της τέχνης.

Μεγαλώνοντας καταλάβαινε πως το θέατρο είναι -ή μάλλον πρέπει να είναι- «πηγή γνώσης» κι αυτή τη γνώση μοιράζετε μαζί μας, με μικρούς και μεγάλους πολλά πολλά χρόνια.

Η Κάρμεν Ρουγγέρη είναι ηθοποιός, συγγραφέας, σκηνοθέτης. Κάποιοι την ονομάζουν «μαμά» ή «γιαγιά» των παραμυθιών και δεν έχουν και άδικο. Για πρώτη φορά ανοίγει το σπίτι της και μας τρατάρει «Τάρτα με κεράσια». Την συνταγή του οποίου μοιράζεται με τους αναγνώστες του GRANDE.

 

Συνέντευξη στην Λίλα Καλοσκάμη

 

 

Πιστεύετε πως τα παλιά κλασικά παραμύθια, αυτά που και οι παλαιότερες γενιές ακούγαμε από τους γονείς μας είναι διαχρονικά ή χρειάζονται μια σύγχρονη πινελιά;

Προσωπικά, εγώ δεν θα ήθελα να κάνω καμία εικαστική παρέμβαση στα κλασικά, παλιά παραμύθια που ακούσαμε από τους γονείς μας και μετά εμείς με τη σειρά μας διηγηθήκαμε στα δικά μας παιδιά. Αυτά, λοιπόν, τα παραμύθια, τόσα χρόνια τώρα, έχουν μείνει άφθαρτα στο χρόνο. Γι αυτό, λοιπόν, επειδή ακριβώς αυτά τα παραμύθια είναι τόσο αγαπητά από γενιά σε γενιά, πρέπει και τα νεώτερα που δημιουργούμε να έχουν την ίδια μαγεία.

Λένε πως «ομάδα που κερδίζει δεν την αλλάζεις». Είναι αυτός ένας λόγος που οι συνεργασίες σας είναι μακροχρόνιες και συνήθως η σύσταση παραμένει ίδια ή το «δέσιμο» είναι περισσότερο συναισθηματικό;

Κάτι που έχει πετύχει δεν το αλλάζεις. Με τους συνεργάτες μου είμαστε οικογένεια. Καταρχήν υπάρχει σεβασμός και αγάπη. Καταλαβαινόμαστε αμέσως. Μιλάμε την ίδια γλώσσα. Για να έχεις σωστές και επιτυχημένες δουλειές, θα πρέπει να έχεις και τους σωστούς και κατάλληλους συνεργάτες. Είτε είναι ηθοποιοί, ενδυματολόγοι, χορογράφοι, φωτιστές… οι πάντες. Είναι πολύ σοβαρό να μιλάς την ίδια «γλώσσα» με τους ανθρώπους που συνεργάζεσαι.

Πιστέψατε -όσο λίγοι- στην παιδική σκηνή. Υπήρξατε πρωτοπόρος και δεν είναι τυχαίο πως όταν μιλάμε για παιδική σκηνή μας έρχεται το όνομα Κάρμεν Ρουγγέρη. Ποιό ήταν το ερέθισμα για να «επενδύσετε» στο παιδικό θέατρο;

Το θέατρο για παιδιά είναι για εμένα έργο ζωής. Πιστεύω πάρα πολύ στη θεατρική πράξη. Θεωρώ πως μέσα από το θέατρο τα παιδιά κερδίζουν πολλά. Με αυτή τη σκέψη και την αγάπη για το θέατρο, όταν τα παιδιά μου έφτασαν περίπου έξι- επτά ετών, γύρω στο 1985, ξεκίνησα να δημιουργώ μια θεατρική ομάδα από παιδιά της γειτονιάς, τα οποία θα περνούσαν όμορφα και διασκεδαστικά τα Σαββατοκύριακα και επίσης για να μπορώ και να ελέγχω κιόλας τα δικά μου, να είμαι κοντά τους γιατί με τα όσα ακούμε γύρω μας που συμβαίνουν, κάθε γονιός ανησυχεί. Έτσι, λοιπόν, ξεκινήσαμε τις παραστάσεις.  Όλα αυτά τα παιδιά έχουν γίνει σπουδαίοι άνθρωποι στην κοινωνία και είμαι πολύ υπερήφανη γι αυτούς. Άλλωστε, ένας ακόμα λόγος που το συνέχισα το θέατρο για παιδιά ήταν όταν στην πρώτη παράσταση η Χριστίνα μου είπε «μαμά ήταν η πιο όμορφη ημέρα της ζωής μου». Της άρεσε τόσο πολύ που το αγάπησε από την πρώτη στιγμή. Έτσι, λοιπόν, συνεχίσαμε για πολλά χρόνια μαζί αυτές τις παραστάσεις από τις οποίες είχαμε βραβευτεί.

Μετά από όλη αυτή τη σπουδαία θεατρική δραστηριότητα, η οποία είχε εντυπωσιάσει κοινό και συναδέλφους, έρχεται το 1993 όπου σας ζητάνε από το Εθνικό να συνεργαστείτε;

Ναι ακριβώς. Το 1993 μου ζήτησαν από το Εθνικό Θέατρο να κάνω μια παράσταση στην κεντρική σκηνή. Η επιτυχία ήταν εξαιρετικά μεγάλη και τότε ακριβώς ο Νίκος Κούρκουλος μου είπε πως όταν αναλάβει διευθυντής και όλα θα περνάνε από το χέρι του, θα μου δώσει ένα θέατρο να το κάνω ό,τι θέλω. Έτσι, δημιουργήσαμε το «παιδικό στέκι» και μετά από δική μου πρόταση κάναμε περιοδείες όπως του είχα πει και συμφώνησε. Εμείς είμαστε Εθνικό Θέατρο, είμαστε για όλο το έθνος, για όλη την Ελλάδα. Έμεινα 6 χρόνια στο Εθνικό θέατρο και έγινα και υπεύθυνη στην Όπερα για τα παιδιά στη Λυρική σκηνή. Την ιδέα την είχε ο σύζυγος μου, ο Ανδρέας Κουλουμπής, αναπληρωτής διευθυντής της Λυρικής Σκηνής. Η επιτυχία και στις δυο σκηνές ήταν μεγάλη. Αυτό, όμως, φαίνεται πως ενόχλησε κάποιους, δεδομένου ότι θεωρήθηκε πως εγώ καπελώνω όλη αυτήν την προσπάθεια και μάλιστα μου είπαν πως όλοι μιλούν για εμένα και ο κόσμος έρχεται για το όνομά μου και όχι για την Εθνική Λυρική σκηνή.

Είναι «εύκολο» ή «δύσκολο» το παιδικό κοινό;

Καταρχήν πιστεύω πως μια παράσταση που απευθύνεται στα παιδιά πρέπει να είναι πολύ πιο προσεγμένη από μια παράσταση που απευθύνεται στους μεγάλους. Όπως έχει πει ο μεγάλος σκηνοθέτης Κονσταντίν Στανισλάφσκι: «Στο θέατρο για παιδιά, οι ηθοποιοί πρέπει να παίζουν όπως και στο θέατρο για μεγάλους. Με μια διαφορά. Πρέπει να παίζουν λίγο καλύτερα!». Το να παίζεις σε παιδιά είναι μια πρόκληση. Είναι πολύ πιο ενδιαφέρον να κερδίσεις ένα στοίχημα δύσκολο παρά εύκολο. Η λέξη «σεβασμός» είναι η λέξη που πρέπει να χαρακτηρίζει οποιαδήποτε παράσταση δημιουργείται και απευθύνεται στα παιδιά τα οποία έρχονται και ξανάρχονται, διασκεδάζουν, ενθουσιάζονται, μαγεύονται, χαίρονται, μαθαίνουν. Το τονίζω αυτό γιατί το θέατρο είναι -ή μάλλον πρέπει να είναι- «πηγή γνώσης».

Εκτός από τη μεγάλη αγάπη που δέχεστε από τους μικρούς σας φίλους υπάρχει και μεγάλη αγάπη και θαυμασμός για όλες σας τις παραστάσεις και από μεγάλους, οι οποίοι τις παρακολουθούν με πολύ ενδιαφέρον σε αντίθεση με άλλες παιδικές παραστάσεις. Αυτό πως το καταφέρατε;

Θα ξεκινήσω και θα σου πω ότι οι παραστάσεις δεν είναι παιδικές. Δεν δέχομαι να ακούω την λέξη «παιδικό». Όλοι όσοι έρχονται λένε «θέλουμε να πάμε σε παράσταση της κα Ρουγγέρη γιατί δεν είναι παιδική». Η λέξη «παιδικό» αυτομάτως «κατεβάζει» την ποιότητα. Είναι θέατρο για παιδιά και όχι παιδικό θέατρο. Η διαφορά είναι τεράστια. Το παιδικό θέατρο μπορεί να είναι ροζ ή γαλάζιο. Είναι δηλαδή για αγόρι ή για κορίτσι. Εγώ δεν θα έκανα ποτέ ένα δωμάτιο ροζ ή γαλάζιο για τα παιδιά μου. Θα έφτιαχνα ένα κανονικό δωμάτιο μέσα στο οποίο θα ήταν τα παιδιά μου. Οι παραστάσεις που αρέσουν μεν στα παιδιά αλλά δεν αρέσουν σους μεγάλους είναι αποτυχημένες. Πρέπει να είναι μια κανονική παράσταση. 

Πως βλέπετε το γεγονός ότι πολλοί συνάδελφοί σας τα τελευταία χρόνια ασχολούνται πιο ενεργά με το παιδικό θέατρο, ενώ παλαιότερα δεν ήταν προτεραιότητα τους; Μήπως γίνεται για οικονομικούς λόγους; 

Κατά τη γνώμη μου, θα σας πω ότι από τη στιγμή που δεν υπάρχουν πολλές – πλέον- δουλειές στην τηλεόραση, αυτό έχει ως αποτέλεσμα οι ηθοποιοί να μην έχουν δουλειές. Αυτό, λοιπόν, είναι μια λύση ανάγκης. Δεν μπορούν να διοχετευτούν όλοι οι ηθοποιοί στην τηλεόραση.

Μέσα από τα παραμύθια σας, ποιο είναι το ηθικό δίδαγμα που θέλετε να εισπράξουν τα παιδιά; Περνάτε μηνύματα μέσα από τις παιδικές ιστορίες;

Φυσικά και περνάμε πολλά μηνύματα, όμως, πάντα με έμμεσο τρόπο. Έτσι, γίνεται πιο κατανοητό από τα παιδιά. Μέσα από τις παραστάσεις που ανεβάζω μαζί με τους συναδέλφους μου θέλω πάντα να περνάω στα παιδιά ηθικά διδάγματα. Όπως το να αγαπάνε, να σέβονται, να μοιράζονται. Είναι σπουδαίο πράγμα να μπορέσει ο ηθοποιός μέσα από το λόγο του και τις κινήσεις του να καταφέρει καταρχήν να κάνει ένα μικρό παιδί να τον προσέχει, να ακούει τι λέει και φυσικά φεύγοντας με τους γονείς του να έχει λάβει μέσα στη ψυχή του κάτι όμορφο, το οποίο θα το θυμάται. Με ενδιαφέρει πολύ τα παιδιά να μαθαίνουν και να φεύγουν πιο «πλούσια» από τις παραστάσεις μου. Το θέατρο μπορεί να είναι «το σχολείο της ζωής» το οποίο θα διδάξει και θα μιλήσει με όμορφο και ευγενικό τρόπο για τις αξίες της ζωής.

Με ποιά ηρωίδα παραμυθιού θα μπορούσατε να ταυτιστείτε; Ποια είναι αυτή που είναι πιο κοντά στη δική σας ιδιοσυγκρασία;

Θα ήθελα να είμαι η καλή νεράιδα, η νονά της Σταχτοπούτας που με το μαγικό της ραβδάκι μεταμορφώνει την κολοκύθα σε μια όμορφη άμαξα και εγώ με ένα τέτοιο ραβδί θα εξάλειφα τα ναρκωτικά. 

Μεγαλώσατε σε ένα αρκετά αυστηρό σπίτι. Ο πατέρας σας ήθελε να σας βλέπει να κρατάτε πάντα ένα βιβλίο και να διαβάζετε. Εσείς ακολουθήσατε το ίδιο μοτίβο στα δικά σας παιδιά;

Ο πατέρας μου ήταν πάρα πολύ αυστηρός. Η μητέρα μου πραγματικά μια πολύ γλυκιά γυναίκα, ένας «άγγελος». Ο μπαμπάς μου, ωστόσο, μέσα από την αυστηρότητά του για μελέτη και διάβασμα κατάφερε να με κάνει στα δεκαεπτά μου -όπου και τον έχασα- να έχω πάρει τέτοια μόρφωση και τόσα εφόδια στη ζωή μου για να εργαστώ σε διάφορους χώρους. Ήταν άνθρωπος πολύ μορφωμένος και φίλος της τέχνης. Εκείνος με πήρε από το χέρι και με έγραψε στο ωδείο. Του χρωστάω πολλά, όπως και στη μαμά μου. Πριν ακόμα κλείσω τα δεκαοκτώ μιλούσα ήδη τρεις γλώσσες, ζωγράφιζα, σπούδασα μουσική και τραγούδι στο Ελληνικό Ωδείο, θέατρο στη Δραματική Σχολή Θεάτρου Τέχνης και αργότερα όπερα στην Περούτζια. Στα δικά μου παιδιά ήμουν εντελώς το αντίθετο. Αυστηρότητα καμία. Ωστόσο, με όμορφο, γλυκό τρόπο και φυσικά με πολύ κουβέντα καταφέρναμε πάντα να συνεννοηθούμε και να τους δώσω να καταλάβουν τι είναι καλό για εκείνα.

Βλέποντας εσάς και τα παιδιά σας διακρίνουμε αυτό το έντονο φωτεινό χαμόγελο, τη γλύκα και τη θετική αύρα που έχετε ως οικογένεια. Θα αναρωτηθεί εύλογα κάποιος «αυτοί οι άνθρωποι δεν έχουν νεύρα, άγχος στεναχώριες;». Πως το καταφέρνετε αυτό;

Αν δεν μπορείς να χαρίσεις κάτι σε κάποιον, χάρισέ του ένα χαμόγελο. Είναι πολύ σπουδαίο το αληθινό και όμορφο χαμόγελο. Σου «ζεσταίνει» την ψυχή. Όλοι στην οικογένειά μου θέλουμε να σκεφτόμαστε όμορφα και θετικά. Είμαστε πολύ αισιόδοξοι άνθρωποι και θέλουμε να γεμίζουμε με θετική ενέργεια τους ανθρώπους δίπλα μας. Και βέβαια θα στεναχωρηθούμε, θα αγχωθούμε αλλά πάντα προσπαθούμε να βλέπουμε τη θετική πλευρά των πραγμάτων.

Είστε μια πολύ ισχυρή προσωπικότητα στην επαγγελματική σας ζωή. Αυτό εύκολα κάποιος το διαπιστώνει και όταν σας απολαμβάνει πάνω στο θεατρικό σανίδι αλλά και μέσα και από τους τηλεοπτικούς δέκτες. Είστε τόσο ισχυρή και ηγετική και στην προσωπική και οικογενειακή σας ζωή;

Μπα όχι. Δεν θα το έλεγα. Στη δουλειά μου, όπως κάθε επαγγελματίας καλλιτέχνης, θέλω να λειτουργούν όλα άψογα και όμορφα. Κοιτάζω τα πάντα. Θέλω να είναι όλα τέλεια. Στην προσωπική και οικογενειακή μου ζωή οι αποφάσεις παίρνονται από κοινού με τον άνδρα μου. Πενήντα τέσσερα χρόνια παντρεμένοι με πολύ αγάπη, υποχωρήσεις, εκτίμηση και σεβασμό. Ο καθένας σέβεται το χώρο του άλλου.

Θα συγχωρούσατε κάποιον που προσπάθησε να σας βάλει επαγγελματική τρικλοποδιά και στη συνέχεια το μετάνιωσε;

Είμαι γνωστή για το ότι ξεχνάω άσχημα γεγονότα που κάποιοι ίσως να δημιούργησαν για διαφορετικούς λόγους ο καθένας. Σβήνω από τη μνήμη μου τις κακές στιγμές. Μπορεί κάποιος να έχει προσπαθήσει να μου βάλει -όπως λες- τρικλοποδιά όμως αν μετά από καιρό έρθει να μιλήσουμε και να συνεργαστούμε, το κάνω με χαρά. Τότε μου λένε κάποιοι «μα καλά, πήρες αυτόν στη δουλειά που σου έκανε αυτό;» και απαντάω «ναι, δεν θυμάμαι τι έκανε!». (γελάει)

Αληθεύει πως στο παρελθόν είχατε πει σε κάποια συνέντευξή σας πως με αφορμή τον Γιώργο Αγγελόπουλο δεν θα έπρεπε να παίζουν στην τηλεόραση άνθρωποι που δεν έχουν σπουδάσει την τέχνη της υποκριτικής;

Όχι, ποτέ δεν αναφέρθηκα με υποτιμητικά λόγια για τον Γιώργο Αγγελόπουλο. Ίσα ίσα που το παλικάρι μπορεί να μην έχει σπουδάσει θέατρο, ωστόσο, τα πηγαίνει θαυμάσια από το λίγο που τον έχω παρακολουθήσει. Τη συγκεκριμένη εφημερίδα και τον συντάκτη που έγραψε τέτοια ψεύδη, ειλικρινά τα καταγγέλλω. Έγινε ολόκληρη ιστορία μετά. Μα είναι απίστευτο, άλλα να λες και άλλα να γράφουν. Ωστόσο, θέλω στις δικές μου τις δουλειές να συνεργάζομαι με ανθρώπους που έχουν τελειώσει μια σχολή θεάτρου, ώστε να γνωρίζουν κάποια πράγματα ουσιαστικά για το θέατρο για να είναι και η συνεργασία καλύτερη για όλους.

Η πολιτεία σας έχει ανταμείψει για το μεγάλο και σπουδαίο έργο που προσφέρετε; Έχετε κάποια πικρία από το Υπουργείο Πολιτισμού;

Όχι ποτέ. Κοίτα να δεις, δεν περιμένω κάτι. Δεν είμαι ο άνθρωπος που περιμένω να ανταμειφθώ με αυτόν τον τρόπο. Ναι μεν με στεναχωρεί, αλλά από την άλλη  πολλοί μου λένε ότι θυσίασα τη δική μου καριέρα με το να ασχολούμαι από το πρωί ως το βράδυ με τα παιδιά. Δεν θεωρώ ότι θυσιάστηκα, αντιθέτως κέρδισα τόσα πολλά, έμαθα τόσα πράγματα, ανακάλυψα έναν εαυτό που δεν ήξερα. Ύστερα, παίρνω και δίνω τόση αγάπη με το να είμαι σε όλες τις παραστάσεις μας παρούσα.

Photographer: Πάνος Γκέκας, Make Up  Artist: Έλενα Δερμεντζόγλου, Hair Styling: Kalliope